53 udalerritako ordezkariak bildu dira gaur, Jaietan indarkeria matxista prebenitzeko tokiko prozesuak bultzatzeko gidaren inguruan aholkuak emateko
Era berean, Beldur Barik programaren barruko prebentziorako materiala bidali zaie udal guztiei.
Emakunde eta EUDEL -Euskadiko Udalen Elkartea EAEko udaletako alkate eta zinegotziekin bildu dira gaur, udan jai-guneetan eraso sexisten prebentzioa bultzatzeko. Topaketan, aurrez aurre eta online, 53 udalerrik hartu dute parte (9 Arabakoak, 32 Bizkaikoak eta 12 Gipuzkoakoak).
Topaketaren helburua informazioa eta aholkularitza eskaintzea izan da, eta, horrez gain, “Jaietan emakumeen aurkako indarkeria matxista prebenitzeko tokiko prozesuak sustatzeko gida” bezalako materiala badagoela gogoraraztea. Aldi berean, Mungiako, Azpeitiko eta Arabako Lautadako Kuadrillako prebentzio-ekintzei buruzko hiru jardunbide egoki partekatu dira. Mungiako esperientziari dagokionez, Euskadi mailan lehenetariko udala izan zen jaietan sexu erasoen prebentziorako protokoloak lantzen, eta urte hauetako ibilbideaz aritu dira. Azpetiaren kasuan, nabarmendu dute herriko eragile ezberdinekin, eta batez ere emakumeekin eta neska gazteekin burutu dituzten prozesu partehartzaileak. Eta Lautadako kasuan, udal ezberdinen arteko koordinazioa nola landu duten azaldu dute.
Miren Elgarresta Emakundeko zuzendariak udalak zoriondu ditu jaietako erasoen prebentzioan gero eta inplikazio handiagoa dutelako, eta azaldu du gaurko topaketa udalek urte osoan egiten duten lanaren ondorioa dela. Elgarrestaren hitzetan, “gaur beste behin ere jai-guneak inklusiboak eta indarkeriarik gabekoak izan daitezen lan egiteko konpromisoa agertzen dugu. Jaiak antolatzen hasten diren lehen unetik, emakumeentzako gune seguruak izan behar dutela beti kontuan izatea nahi dugu “.
Bestalde, Nati López de Munain EUDELeko ordezkariak eta Burgeluko alkateak gogorarazi duenez, “EAEko udalek konpromiso sendoa dugu jaiak berdintasunaren aldeko eta emakumeen aurkako indarkeriarik gabeko gune bihurtzeko. Gure lana da erne egotea eta sexu-erasoen aurrean edo indarkeria sexualaren edozein adierazpenen aurrean ‘zero tolerantzia’ jarrera agertzea, hainbat eragileren lankidetza oinarri hartuta”.
Emakundek, urtero bezala, hainbat material bidali ditu udaletara, erasoen aurkako irudi bateratua emateko eta sentsibilizazio-ekintzak errazteko. Hala, Emakundek Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako aldundien eta EUDELen babesarekin sustatzen duen Beldur Barik programaren esparruan, honako baliabide hauek jarri ditu udalen eskura:
Ekainaren 28an, LGTBI kolektiboaren, Sexu Askapenaren eta Harrotasunaren aldeko Nazioarteko Egunean, aniztasunetik, eskubide eta bizikidetzarekin dugun konpromisoa berresten dugu, kolektibo honen eskubide eta askatasunen aitortzan lortutako aurrerapenak ospatuz. Egun hau ez da ospakizuna bakarrik, egindako bidea eta oraindik benetako berdintasuna lortzeko egin behar den lana gogorarazteko ere bada.
Berdindu!tik, Eusko Jaurlaritzaren LGTBI kolektiboari informazioa eta laguntza emateko zerbitzu publikotik, gure eskerrik beroenak eman nahi dizkiegu sexu-askapenaren aldeko borrokaren alde ahaleginak batu dituzten pertsona eta erakunde guztiei. Bere dedikazioari, konpromisoari eta ausardiari esker, gaur lorpen garrantzitsuak ospa ditzazkegu giza eskubideen eta eskubide sozialen arloan. Pertsona horiek, beren eguneroko lanarekin, funtsezko zutabea izaten jarraitzen dute gizartea sentsibilizatzeko, kontzientziatzeko eta eraldatzeko, eta ingurune inklusiboagoa eta errespetuzkoagoa sortzen laguntzen dute.
Hala ere, pertsona guztien berdintasunean aurrerapen ukaezinak egin diren arren, oraindik diskurtso LGTBIfobikoen albiste kezkagarriak sortzen dira, lortutako lorpenetan atzerakada bat dakartenak. Diskurtso horiek, askotan ezjakintasunak eta gorrotoak elikatzen dituztenak, lortutako aurrerapenak desagerraraztea eta diskriminazioa iraunaraztea bilatzen dute. Funtsezkoa da gizarte gisa erne eta tinko egotea eskuratutako eskubideen defentsan; hala, sexu- eta genero-aniztasunarekiko duintasuna eta errespetua kaltetzeko edozein ahalegin baztertuko dugu.
Sexu- eta genero-aniztasunaren ikusgarritasunak gizarte gisa aurrera egiteko aukera ematen digu. Aniztasun hori aitortzea eta ospatzea, justizia-ekintza izateaz gain, komunitate gisa aberasten gaituen aukera ere bada. Ez dugu inolako atzerapausorik onartuko kolektibo osoko ehunka lagunen ahaleginari esker lortutako eskubideetan. Irabazitako eskubide bakoitza gizarte bidezkoago eta gizatiarrago baterako urratsa da.
Horregatik guztiagatik, ekainaren 28ak are garrantzi handiagoa hartu du. Berdindu!tik herritarrak ekintzetara animatzen jarraitzen dugu, gorroto-diskurtsoak eta giza eskubideen urraketak irmo salatzeko. Funtsezkoa da guztiok injustiziaren aurka hitz egitea eta elkarrekin lan egitea diskriminazio mota oro desagerrarazteko. Ekintza kolektiboaren bidez bakarrik lor dezakegu benetako aldaketa iraunkorra.
Badakigu sexu- eta genero-aniztasunaren onarpen soziala gero eta handiagoa dela, neurri batean euskal gizarte osoaren elkarlanari esker. Lan hori funtsezkoa izan da armairurik gabe, loturarik gabe, aurreiritzirik gabe eta estigmarik gabe bizi ahal izateko, eta komunitatea eraikitzeko. Babes-keinu bakoitzak, ikusarazte-ekintza bakoitzak, mugimendu hori indartzen eta aurrera jarraitzeko gure erabakia berresten laguntzen du.
Horrenbestez, sentsibilizazio eta aldarrikapen-ekitaldiekin bat egitera gonbidatzen zaituztegu leihoetatik eta balkoietatik kolore anitzeko banderak zintzilikatuz. Keinu txiki baina esanguratsu hori elkartasunaren eta babesaren erakusgarri da, eta agerian uzten du gaur aniztasunaren aldeko borroka eguna dela. Astintzen dagoen bandera bakoitza erresistentziaren eta itxaropenaren sinboloa da, atzera egiteko prest ez gaudela dioen adierazpena, hain zuzen.
Azkenik, gogorarazi nahi dugu LGTBI eskubideen aldeko borroka guztion borroka dela. Ezin dugu onartu gorrotoa eta intolerantzia nagusitzea. Gaur, inoiz baino gehiago, gure aniztasunean bat egin behar dugu, pertsona guztiok duintasunez, errespetuz eta askatasunez bizi ahal izango garen etorkizun baten alde lan eginez.
2024.06.25ean, ministroen kontseiluaren erabakiz, ekainaren 26ko 4/2024 Errege Lege Dekretua onartu zen, Ukrainako eta Ekialde Hurbileko gatazkek eragindako ondorio ekonomiko eta sozialei aurre egiteko zenbait neurri luzatzen dituena eta zerga, energia eta gizarte arloetan premiazko neurriak hartzen dituena. (2024ko ekainaren 27ko BOE)
Sektore publikoaren zerbitzura dauden langileen ordainsari-igoerei dagokienez, aipatutako Errege Lege Dekretuak, 6. artikuluan (esteka), hau arautzen du:
“Sektore publikoaren zerbitzura dauden langileen ordainsari-neurriak
artikulua. Sektore publikoaren zerbitzura dauden langileen ordainsari-igoera 2024. urterako.
2024. urtean, sektore publikoaren zerbitzura dauden langileen ordainsariek ehuneko 2ko gehieneko igoera globala izan ahal izango dute, 2023ko abenduaren 31n indarrean zeudenen aldean, azken horietan barne hartuta 2023rako Estatuko Aurrekontu Orokorrei buruzko abenduaren 23ko 31/2022 Legearen 19.Bi.2 artikuluan aurreikusitakoaren ondoriozko igoerak, konparazioaren bi aldietarako homogeneotasunari dagokionez, bai langileen kopuruari dagokionez, bai antzinatasunari dagokionez. Ordainsari-igoera horrek 2024ko urtarrilaren 1etik aurrera izango ditu ondorio ekonomikoak.
Halaber, 2024ko urtarrilaren 1etik aurrerako ondorioekin, ehuneko 0,5eko ordainsari-igoera gehigarria eta finkagarria aplikatuko da, hala badagokio, 2023ko abenduaren 31n indarrean dauden ordainsarien aldean, baldin eta 2022., 2023. eta 2024. urteetako KPI harmonizatuaren aldaketaren baturak 2022., 2023. eta 2024. urteetako ordainsari-igoera finko metatua gainditzen badu. Horretarako, Estatistikako Institutu Nazionalak (INE) 2024ko KPI harmonizatuaren datuak argitaratu ondoren, igoera horren aplikazioa onartuko da Ministroen Kontseiluaren Erabakiaren bidez, eta BOEn argitaratuko da (…)”
Aurrekoa ikusita, eta EUDELek aurreko ekitaldietako udaletako langileen ordainsari-igoerei dagokienez egin izan duen bezala, ordainsarien arloan egon daitezkeen interpretazioak argitze aldera, egokitzat jotzen da euskal udalei honako hau egitea:
PROPOSAMENA
Baimendutako legezko maximoaren % 2ko igoera orokorra onartzea, 2023ko abenduaren 31n indarrean zeudenen aldean, 2023rako Estatuko Aurrekontu Orokorrei buruzko abenduaren 23ko 31/2022 Legearen 19.Bi.2 artikuluan aurreikusitakoaren ondoriozko igoerak, konparazioaren bi aldietarako homogeneotasunari dagokionez, bai langileen kopuruari dagokionez, bai antzinatasunari dagokionez. Ordainsari-igoera horrek 2024ko urtarrilaren 1etik aurrera izango ditu ondorio ekonomikoak.
6.2 artikuluan araututako % 0,5eko ordainsari-igoera gehigarri eta finkagarriari dagokionez, 2024ko KPI harmonizatuaren datuak Estatistikako Institutu Nazionalean (INE) argitaratu arte zain egon beharko da, eta geroago onartuko da igoera horren aplikazioa, Ministroen Kontseiluaren Akordioaren bidez. Akordio hori BOEn argitaratuko da, eta EUDELek unean-unean emango dizue horren berri.
EUDELeko elkarteburuak udalen funtsezko zeregina aldarrikatu du Bruselan, EBren agenda tokiko lehentasunekin eta herritarren beharrekin lerrokatzeko.
Esther Apraizek Euskadiko udalerriek emakume politikarien alde eta emakume hautetsien aurkako indarkeria sexistaren prebentzioaren alde egindako lana partekatu du.
Esther Apraiz, CMREko goi bileran
Bruselan, 2024ko ekainaren 18a. EUDELeko elkarteburu eta Derioko alkate Esther Apraizek Europako Udal eta Eskualdeen Kontseiluak (CEMR) EBko hiriburuan atzo eta gaur deitutako tokiko liderren goi-bileran parte hartu du. Topaketa hau une bereziki garrantzitsu batean egin da, Europako Parlamentuaren eraberritzearen ondoren, eta 40 herrialdetako elkarteetako 150 ordezkari inguru bildu dira.
EUDELeko elkarteburua CEMRko Batzorde Politikoko kidea da, eta Bruselako goi-bilera honetan konpromiso bikoitza adierazi du: Euskadik Europan dituen tokiko interesak bultzatzea; eta euskal udalen politikak eta zerbitzuak Europako abangoardiaren erreferente izan daitezen lanean jarraitzea.
Eztabaidan zehar, tokiko praktika demokratikoek Europa indartzen lagun dezaketela nabarmendu da. EUDELek euskal udalen gobernantza ona bultzatzen du, eta, ildo horretan, elkarteburuak balio demokratikoak eta printzipio humanistak sustatzearen alde egin du: “Gure tresnarik onenak dira ongizatearen, gizarte- eta lurralde-kohesioaren, jasangarritasunaren, berdintasunaren eta aniztasunaren Europako zutabeak babesteko”.
Apraizen hitzetan, “Europak batasuna behar du munduan duen pisua eta eragina indartzeko”, eta herritarren lehentasunetara eta beharretara gehiago hurbildu behar duela gaineratu du. “Europak behar gaitu, tokiko gobernuak beharrezkoak gara pertsonak EBren bihotzean kokatzeko” azpimarratu du.
Datozen urteetako erronka globalen aurrean, EUDELeko elkarteburuak lankidetza eta subsidiariotasuna defendatu ditu, Euskadiko maila anitzeko gobernantzaren eredua adibide gisa jarriz: “CEMRtik udalerriok elkarrekin lan egin dezakegu behetik gora eraikitako Europa baten alde, non tokiko eta eskualdeko eragileek espazio propioa izango dugun trantsizio sozial-demografiko, klimatiko-energetiko eta teknologiko-digital handiei Europak ematen dien erantzunean parte hartzeko”.
EUDELek, bere espiritu europazalearekin bat etorriz, sorreratik aktiboki parte hartzen du tokiko boterea ordezkatzen duten erakundeetan, besteak beste, CEMRn. Euskadiko Udalen Elkartea ere 1985ean Estrasburgon sinatutako Tokiko Autonomiaren Europako Gutunaren sustatzaile sendoa izan zen, eta Estatuan aplikatzeari buruzko Europako auditoretzetan lagundu du.
Emakume hautetsiak
Gaikako ekimenen multzoan, Esther Apraizek EUDELek EAEko tokiko emakume hautetsien ahalduntzearen eta aliantzen alde egindako lana aurkeztu ahal izan die CEMRko gainerako elkarteei.
Alkateen eta zinegotzien sareak bultzatuta, bi ikerketa-lerro egiten ari dira: 2003tik euskal udaletako emakume hautetsien partaidetza bilakaera; eta udal-politikan emakumeei buruzko jokabide sexistak identifikatzea.
Apraizek adierazi du Euskadi Europaren buruan dagoela tokiko gobernuetako ordezkaritza politikoaren orekari dagokionez: egungo agintaldian, toki-erakundeetan dauden emakumeen ehunekoa % 47 da (1.260 emakume hautetsi), Europako batez bestekoa ( % 31,6) baino handiagoa.
Gainera, aurreko agintaldiarekin alderatuta, emakume alkate-kopurua % 15 igo da; gaur egun, 85 emakume daude EAEko udaletan.
Gainera, aurreko agintaldian baino % 15 emakume alkate gehiago dago; gaur egun, 85 emakume daude euskal udaletan.
Batez ere, udalerriko txakurrei, katuei, hudoei eta arriskutsuak izan daitezkeen animaliei aplikatzen zaie, bertan erroldatuta egon ala ez, eta titularren bizilekua edozein izanda ere.
Tokiko arau berriak 9/22 eta 7/23 legeen ondorioz udalek dituzten eskumenak garatzen ditu, hala nola, identifikazioa eta erregistroa, espazio publikoetako bizikidetza, hilotzak jaso eta desagerraraztea edo zaintza eta ikuskaritza.
Berrikuntza garrantzitsu bat katu-kolonien kudeaketa da. Hemendik aurrera, udalak izango dira katu komunitarioen populazio-kontrolaren arduradunak (CER metodoa)
Zehapenak 100 eurotik (arau-hauste arinen kasuan) 100.000 eurora (oso larrien kasuan) bitartekoak izan daitezke.
Esther Apraiz, animalien ordenantza
2024ko ekainaren 14a. Batzorde Eragileak onartu ondoren, EUDELek euskal udalen esku jarri du etxeko animaliak babesteko 9/2022 legean eta animalien eskubideak eta ongizatea babesteko 7/2023 legean jasotako udal-eskumenak zehaztu eta garatzen dituen ordenantza.
Ordenantza hau hiru lurraldeetako udalek osatutako talde tekniko baten urte eta erdiko lanaren ondorioa da. Dokumentuak, guztira, 47 artikulu ditu eta, horien artean, arriskutsuak gerta daitezkeen animaliei buruzko xedapen espezifikoak daude.
EUDELen baliabide guztiak bezala, ordenantza berri hau gomendioa da eta, udal-autonomia errespetutik, udalerriaren errealitate espezifikora egokitu ahal izango da, udal bakoitzak erabakitzen duen egokitzapenaren bidez, hala badagokio.
Testuaren hasieran jasotzen denez, Ordenantzaren xedea da “udalerrian dauden etxeko animalien babesa, ongizatea eta edukitza arduratsua bermatzeko araubide juridikoa ezartzea, bertan erroldatuta edo erregistratuta egon edo ez, eta horien titular edo arduradunen bizilekua edozein izanda ere”.
Ordenantzaren aplikazio-eremua etxeko animaliak dira, batez ere txakurrak, katuak eta hudoak, baita animalia laguntzaile (artzain txakurrak, erreskatekoak…) eta exotikoak ere. Beren araudiari lotua egoteagatik eta beste administrazio batzuen eskumena izateagatik, honako jarduera hauek kanpoan geratzen dira: ehiza, arrantza eta abeltzaintza, izurriteen kontrola, etxeko animalien merkataritza eta salmenta, gune zoologikoak, tauromakia eta etxeko animaliekin egiten diren ikuskizun publikoak edo jolas jarduerak.
Betebehar eta eskumen zabalagoak
Arau-dokumentu berri hau EUDELen bitartez landu zen eta 2006tik indarrean dagoen ordenantza eguneratzera dator. Azken bi lege autonomiko eta estatukoek animalien jabeen betebeharrak eta debekuak areagotu dituzte. Ondorioz, udalek eskumen handiagoak dituzte animalien ongizateari buruzko araudi berria kontrolatzeko eta zaintzeko.
Ordenantzak zehatz-mehatz garatzen ditu udal-erantzukizunak, hala nola, txakurrentzako aisialdirako guneak edo animaliak establezimendu eta garraioetara sartzeko arauak. Udalen eskumen berrien artean, nabarmentzekoak dira katu-koloniak kudeatzea eta katu komunitarioak kontrolatzea, edo bide publikoan bildutako animaliak aldi baterako zaintzarako udal-zentro bat edo zentro itundu bat izatea.
Esther Apraiz EUDELeko elkarteburu eta Derioko alkateak azaldu duenez, “udalok eremu publikoa arautzeko ardura dugu, baita pertsonen eta etxeko animalien arteko bizikidetza-ingurune gisa ere. EUDELen Ordenantza tresna komuna da euskal udalok gure udalerrietan animalien zaintza eta ongizatea kontrolatu eta sustatu ahal izateko, segurtasun eta osasun publikoko berme guztiekin eta auzo-gatazkak saihestuz “.
Apraizek nabarmendu duenez, udal ordenantza honek jauzi kualitatiboa dakar, animalien ongizatearen kontzeptua barneratu baitu eta izaki bizidun “sentikor” gisa aitortzen baititu. “Ordenantza honek animalien edukitza arduratsua arautuko duten betebeharrak eta debekuak ezartzen ditu, izaki sentikorrak diren errespetutik; gizarte aurreratu batean onartezinak diren portaerak saihesteko, hala nola, tratu txarrak edo abandonua”.
Arau-husteak eta zehapenak
Arau-hauste arinak: ohartarazpena edo 100 eurotik 3.000 eurora bitarteko isuna
Adibidez: mina, beldurra edo estresa eragitea; eskualdaketa aurretik txakurrak eta katuak ez esterilizatzea; behar ez bezala garraiatzea (6. art.); albaitaritza-tratamendurik ez ematea; ankerkeria-eszenak filmatzea edo argazkiak ateratzea; bide publikotik gorozkiak ez kentzea edo fatxadetako eta hiri-altzarietako pixak ez garbitzea; janaria baimenik gabeko espazioetan uztea…
Arau-hauste larriak: 3.001 eurotik 10.000 eurora bitarteko isuna
Adibidez: lesioak eragitea; tratu laidogarria; publizitate-helburua dituzten zozketak edo dohaintzak; albaitaritza-laguntzarik ez ematea; katua edo hudoa 24 orduz bakarrik uztea eta txakurra 12 ordu baino gehiagoz bakarrik uztea, animalia aireztapenik gabeko ibilgailuetan edukitzea…
Arau-hauste oso larriak: 10.001 eurotik 100.000 eurora bitarteko isuna
Adibidez: tratu txarrak ematea; mutilatzea; albaitariaren kontrolik gabe hiltzea edo esterilizatzea, animalia etengabe lotuta edukitzea; zigor-lepokoak erabiltzea; alkohola, drogak edo botikak ematea; erasoren bat gertatuz gero, albaitariaren behaketaren pean jartzeko betebeharra ez betetzea…
-Besteak beste, berariaz debekatuta dago etxeko animaliekin haur-jolasguneetan, parke bio-osasungarrietan eta kirol anitzeko pistetan sartzea eta egotea. Debekaturik dago, halaber, animaliak iturri apaingarrietan bainatzea eta zuzenean giza kontsumorako edateko uraren iturrietatik edatea.
-Udalak zehaztuko ditu txakurrak aske egon daitezkeen ordutegiak eta udalerriko eremuak, besteak beste, espazioak, lorategiak, parke publikoak edo hondartzak.
-Oro har, establezimendu (elikagaien salmentakoak izan ezik) eta garraio publikoek animaliei, lotuta eta kontrolatuta, sartzeko baimena emango die, baldin eta barrutiaren segurtasun-neurriak eta higiene- eta osasun-baldintza egokiak betetzen badituzte. Establezimenduak sarrera debekatzen badu, lokalaren kanpoko aldean ikusteko moduko bereizgarri baten bidez adierazi beharko du.
-Berariaz debekatuta dago etxeko animaliak elikagai-saltokietara, merkatuetara eta supermerkatuetara sartzea; baita ikuskizun publikoetako guneetara, igerilekuetara edo osasun-lokaletara sartzea ere, besteak beste.
ANIMALIAK IBILGAILU PRIBATUAN GARRAIATZEA
– Ibilgailuaren atzeko aldean joan beharko dute, eta bide-segurtasuneko araudian ezartzen diren eusteko eta/edo segurtasuneko bitartekoak erabili beharko dituzte. Girotzeko eta aireztatzeko sistema bat izango du, animaliaren erosotasuna bermatzeko.
KATU KOMUNITARIOEN ETA KATU-KOLONIEN KONTROLA
-Hemendik aurrera, udalen eskumena da udalerri bakoitzean katu komunitarioen populazioa kontrolatzea. Horretarako, CER metodoa erabiliko da (harrapaketa, esterilizazioa, markaketa eta itzulera) eta katu-koloniak kudeatzeko programak garatuko dira.
-Katu Komunitarioen Udal Errolda sortu, eta, horretan, Udalak onartutako katu-koloniak inskribatuko dira. Bilduko diren datuak: kokalekuak, elikatzaileak, animalien kopurua eta horietatik zeintzuk dauden esterilizatuta, eta abar.
OSASUN PUBLIKOA
-Partikularrek ezin izango dituzte animalien gorpuak beren kontura desagerrarazi, ezta zaborrontzietan utzi ere. Udala edo animalia kentzeko izendatutako enpresa jabearekin jarriko da harremanetan, eta hark hartuko du kostuaren ardura.
–Debekatuta dago animaliei janaria uztea eremu publikoan, Udalak onartutako katu-kolonien kasuan izan ezik eta horretarako ardura duten pertsonen bitartez.
ANIMALIAK JASOTZEA
-Udalari dagokio eremu publikoan galdutako animaliak jasotzea. Animalia harrapatu eta garraiatzeko, alferrikako sufrimendurik, minik edo larritasunik eragiten ez duten metodoak erabiliko dira.
-Identifikaziorik gabeko animalia bat atxikita egoteko epea 15 egun naturalekoa izango da, udal-zerbitzuan edo horretarako itundutako erakundean sartzen den egunetik hasita. Identifikatu eta erregistratutako animalien kasuan, atxikipen-epea zazpi egun baliodunekoa izango da, titularrari jakinarazpena egiten zaionetik zenbatzen hasita.
ELKARTEAK
-Udalak, legez eratu eta erregistratutako irabazi-asmorik gabeko elkarteekin, hitzarmenak egin ahal izango ditu, animaliak babestu eta defendatzeko, edo arduraz edukitzeaz kontzientziatzeko jarduerak egiteko.
ZAINTZA ETA IKUSKAPENA
-Funtzionario-ikuskatzaileak edo, hala badagokio, Udaltzaingoak, larrialdi luzaezinetan eta arrazoituta, salbuespenezko behin-behineko neurriak hartu ahal izango ditu, interesdunei entzun gabe eta animaliaren ongizatean oinarrituta.
Europako Udalerri eta Eskualdeen Kontseiluak (CEMR) ekainaren 17an eta 18an bilduko du bere batzorde politikoa, tokiko gobernuek Europako Parlamentuaren agintaldi berrian izango dituzten erronkak eta aukerak aztertzeko.
2024ko ekainaren 13an. EUDELeko elkarteburu eta Derioko alkatea, Esther Apraiz, EBko hiriburura joango da datorren astean, Europako hauteskundeen osteko funtsezko bilera batean parte hartzeko, CEMR-ko Zuzendaritza Batzordean. Apraizek euskal udalak ordezkatzen ditu Europa osoko 40 herrialdetako tokiko gobernuen elkarteak biltzen dituen erakunde horretan.
@CCRE_CEMR
Europako Parlamentua berritzearekin batera, CEMR-k ordezkari politikoen goi-bilera deitu du ekainaren 17an eta 18an, Eskualdeetako Batzordearen egoitzan. Udalerrien goi-mailako bilkurak tokiko 150 lider inguru bilduko ditu, CEMR-ren babespean dauden 100.000 udalerri eta eskualderen baino gehiagoren interesak ordezkatzen dituztenak.
Europako udalerrien arteko etorkizuneko lankidetza-politikak eta -estrategiak taxutzeko erabakigarria den unean egingo da ekitaldia. Etapa berri honetan, hirien eta eskualdeen arteko lankidetzak beharrezkoa izaten jarraituko du, herritarrengandik hurbilen dauden erakundeen ahotsa indartzeko eta Europako hurrengo agendan duten eragina handitzeko.
Esther Apraiz: “Udalerrien eta eskualdeen bidez Europako proiektua indartzeko unea da, herritarrak EBko politiken erdigunean jartzeko helburuarekin. EUDELek aukera guztiak baliatuko ditu euskal udalek Europan dituzten interesak defendatzeko, eta tokiko ordezkaritzako erakundeetan parte hartuko du, CEMRn bezala, udalerrien ahotsa zabaltzen baitute eta aliantza globalak indartzen baitituzte. ”
Europako etorkizunari eta tokiko demokraziari buruzko eztabaida
Goi-bileraren agenda ekainaren 17an, astelehena, irekiko da, CEMR-ren Zuzendaritza Batzordearen bilerarekin. Estatutu-gaiak eta gaikako lanak landuko dira, tokiko zerbitzuak hobetzeko hainbat ekimen barne, jasangarritasunetik, berdintasunetik eta emakumeen tokiko gobernuetako parte-hartzetik, lurralde-kohesiotik eta hiriaren eta landa-eremuaren arteko loturetatik.
Ekainaren 18an, Europaren etorkizunari eta lurralde-garapen integratuari buruzko goi-mailako eztabaida-panelak egingo dira. Funtsezko gaiak demokrazia, zabalkuntza-prozesua eta gobernu-mailen arteko lankidetza eraginkorra dira. Eztabaida hori garrantzitsua izango da tokiko gobernuek praktika demokratikoak nola babestu eta garapen jasangarria nola sustatu aztertzeko.
EUDELeko elkarteburuak eta Derioko alkateak gaur goizean parte hartu du, Hernanin, HIRUBE esku-hartze sozialeko kooperatibaren V. urteurrenaren irekiera-ekitaldian. HIRUBEk Gipuzkoako udalerrietan ibilbide luzea du.
Ongietorri instituzionalean, Esther Apraizekin batera, Xabier Lertxundi Hernaniko alkate eta EUDELeko batzorde eragilearen kidea, Nerea Melgosa Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketako sailburua, Maite Peña Gipuzkoako Zainketa eta Gizarte Politiketako diputatua eta Blanca Cabezudo HIRUBEko Artezkaritza Kontseiluko ordezkaria izan dira.
Bere hitzaldian, EUDELeko elkarteburuak euskal udalek haurren eta familien ongizatearekin duten konpromisoa berretsi egin du, batez ere legegintzaldi honetan onartu berri den Haurren eta Nerabeen Legearekin.
Esther Apraizek azken urteotan metatutako esperientzia balioan jarri du, Euskadiko Hirugarren Sektore Sozialarekin batera erakunde guztiek egindako elkarlanari esker. Apraizek azpimarratu duenez, datozen urteetan “inplikatutako eragile guztien eskutik lan egiten jarraituko dugu, komunitatea ehuntzeko eta adingabeak eta gazteak politika publikoen erdigunean jartzeko”, “haien ikuspegitik, udalerri osasungarriagoak, seguruagoak, inklusiboagoak eta askotarikoagoak eraikitzen jarraitzeko”.
Gizarte zerbitzuen zereginari buruzko hausnarketarako mahai tekniko bat ere izan da jardunaldian, foru aldundietako eta Donostiako eta Errenteriako udaletako ordezkariek osatua.
Esther Apraiz, EUDELeko elkarteburua eta Derioko Alkatea, elkarrizketatu dute gaur goizean Bizkaia Irratiko ‘Goizeko Izarretan’ saioan eta udalen gaurkotasunari buruz hitz egin du.
EUDELen gobernu berriaren zortzi hilabeteen balantzea:
“Erakunde heldua aurkitu dot, profesionalez osatutako lantalde indartsua, argi daukana udalen zerbitzura dauela eta Udalekin elkarlanean aritu behar dala”
ABIAN DAUDEN PROIEKTUAK
Udalentzako tresnen artean, bi dokumentu-eredu: Etxeko animalien babeserako ordenantza- udal-araudia EAEko eta Estatuko legedi berrira egokitzeko -eta migratzaileei harrera egiteko Gomendio-protokoloa.
UDAL FINANTZAKETA-Udalkutxa
Batzorde misto paritarioa (udalerriak eta Bizkaiko Foru Aldundia) berraktibatu da, Udalkutxaren bidez Bizkaiko udalei ematen zaien funtsak banatzeko irizpideak aztertzeko eta “egungo errealitatera eta etorkizuneko erronketara egokitzeko”.
Beste gai batzuk:
Europako funtsak, Lurzoruaren Euskal lege berrira egokitzea, Udalgintza feminista, Euskara.
Emakunde eta EUDEL -Euskadiko Udalen Elkartea EAEko udaletako alkate eta zinegotziekin bildu dira gaur, udan jai-guneetan eraso sexisten prebentzioa bultzatzeko. Topaketan, aurrez aurre eta online, 53 udalerrik hartu dute parte (9 Arabakoak, 32 Bizkaikoak eta 12 Gipuzkoakoak).
Bestalde, Nati López de Munain EUDELeko ordezkariak eta Burgeluko alkateak gogorarazi duenez, “EAEko udalek konpromiso sendoa dugu jaiak berdintasunaren aldeko eta emakumeen aurkako indarkeriarik gabeko gune bihurtzeko. Gure lana da erne egotea eta sexu-erasoen aurrean edo indarkeria sexualaren edozein adierazpenen aurrean ‘zero tolerantzia’ jarrera agertzea, hainbat eragileren lankidetza oinarri hartuta”.
Ongietorri instituzionalean, Esther Apraizekin batera, Xabier Lertxundi Hernaniko alkate eta EUDELeko batzorde eragilearen kidea, Nerea Melgosa Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketako sailburua, Maite Peña Gipuzkoako Zainketa eta Gizarte Politiketako diputatua eta Blanca Cabezudo HIRUBEko Artezkaritza Kontseiluko ordezkaria izan dira.
Esther Apraizek azken urteotan metatutako esperientzia balioan jarri du, Euskadiko Hirugarren Sektore Sozialarekin batera erakunde guztiek egindako elkarlanari esker. Apraizek azpimarratu duenez, datozen urteetan “inplikatutako eragile guztien eskutik lan egiten jarraituko dugu, komunitatea ehuntzeko eta adingabeak eta gazteak politika publikoen erdigunean jartzeko”, “haien ikuspegitik, udalerri osasungarriagoak, seguruagoak, inklusiboagoak eta askotarikoagoak eraikitzen jarraitzeko”.