• ‘Jaso nahiko genukeena eskaintzea’ kanpainak abenduaren 18ra arte iraungo du, Migratzaileen Nazioarteko Egunera arte, eta, kanpainari amaiera emateko, erakunde-ekitaldia egingo da

2021/10/15

Migraziorako Euskadiko Itun Sozialak bere ekintza-eremua zabaldu eta toki-mailara hedatu da, udaletara. Eusko Jaurlaritza atxikipen-kanpainarekin hasi da Euskal Autonomia Erkidegoko udalerrien artean, “Euskadin demagogia populistari aurre egiteko diskurtso partekatua eta batasuneko irudia finkatzeko”, esan du Xabier Legarreta Migrazio eta Asiloko zuzendariak.

Legarretak berak sinatu duen gutun bat bidali zaie Euskadiko alkate guztiei eta, haren bidez, udalak Migraziorako Euskadiko Itun Sozialari atxikitzeko gonbita egiten die. Proposamena da dokumentua dagokion udalaren osoko bilkuran aurkeztu eta onartzea.

BIDEO/AUDIO Adierazpenak (Artolazabal, Urtaran)

Proposatutako dokumentuak honako hau dakar: “Xenofobiaren edozein erabilera populistaren aurrean, konpromisoa hartzen dugu gehiengo demokratikoaren pisua eraginkorra izateko batasunari eusteko”.

Atxikipen-kanpainaren lema Jaso nahiko genukeena eskaintzea da, eta kanpainak berak abenduaren 18ra arte iraungo du, Migratzaileen Nazioarteko Egunera arte. Kanpainari amaiera emateko, erakunde-ekitaldi bat izango da eta, hartan, atxikitzen diren gobernu guztiei egingo zaie aintzatespena. Era berean, toki-ordezkariei zenbait ekimen eta  jardunbide egokien gida bat emango zaizkie, 2022an zehar Migraziorako Euskadiko Itun Sozialaren edukia beren elkarte eta erakundeen eta egokitzat jotzen dituzten toki-taldeen artean zabaldu ahal izateko.

Elkarlana EUDELekin

Lan-lerro horretan, Beatriz Artolazabal Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketako sailburuak, asteon, Gorka Urtaran EUDELeko elkarteburuarekin eta Vitoria-Gasteizko alkatearekin izan du topaketa bat, eta udalei bidalitako gutuna eman dio, eskura.

Artolazabalek Urtarani azaldu dio bere Sailaren helburua honako hau dela: “itun hau Euskadiko udalerri guztietara iristea, haien udalen atxikipenaren bidez, Euskadi solidarioagoa eta erosoagoa izateko urratsak ematen jarraitzeko”. Sailburuak, era berean, honako hau esan du: “Migratzaileek Euskadin beren bizi-proiektuak errealitate egin ahal izatea nahi dugu”. Eta, gogorarazi duenez: “milaka euskal herritarrek ere babesa eskatu behar izan zuten beste nazio batzuetan, 1936ko Gerra Zibilaren ondoren, eta Euskadik, gaur egun, asilorako eta harrerarako lurralde solidarioa izan nahi du”.

Bestalde, Urtaranek ekimen horri ahalik eta udalerri gehien atxikitzeko erakunde-elkarlanaren balioa nabarmendu du: “EUDELetik euskal udal guztiak animatzen ditugu Migraziorako Itun Sozial hau sinatzera”. Gorka Urtaranek nabarmendu du “Euskadiko gizartea plurala eta askotarikoa” dela, eta, beraz, “aniztasuna zentzuz kudeatu” behar dugula, “aniztasunaren kulturatik abiatuta, gure gizarte-kohesioa eta ongizatea bermatzeko, eta garapen ekonomiko jasangarriaren aldeko apustua egiteko”.

Migraziorako Euskadiko Itun Soziala

Xabier Legarretaren gutunean jasotzen den bezala, Migraziorako Euskadiko Itun Soziala aurreko legegintzaldietan eginiko parte hartzeko lanaz elikatu da. Iñigo Urkullu Lehendakariak berak aurkeztu zuen dokumentua 2019ko azaroaren 30ean, Euskadiko gizarteko instituzio- eta erakunde-ordezkaritza zabalarekin.

Migraziorako Euskadiko Itun Sozialak aniztasuna, elkartasuna eta beharrizana ditu abiapuntu, migratzaileen prebentziozko arreta humanitarioan konpromisoa hartzeko, nagusiki kalteberatasun-egoeran daudenen kasuan, besteak beste bakarrik dauden emakumeen edo ardurapean adingabeak dituztenen eta giza eskubideen indarkeriaren biktima direnen kasuan.

Ituna sei hizkuntzatara dago itzulita (euskara, gaztelania, ingelesa, frantsesa, arabiera eta errumaniera), eta Eusko Jaurlaritzaren https://labur.eus/5iLS7 webgunean dago eskuragarri, pertsona eta erakundeen atxikipenak lortzeko.

Ostiral honetan (urriak 15), EUDELek eta Emakundek sustatutako berdintasunaren aldeko udalerrien Berdinsarearen beste topaketa bat hartuko du Elgoibarko udalerriak

Beasain, Amurrio eta Elgoibarko udalek arlo horretan izan dituzten esperientziak eta praktikak kontatuko dituzte

Silvia Piris Lekuona soziologoak hitzaldi hau emango du: “Zaintzaren eskubide kolektiborantz: toki-mailatik ekiteko giltzarriak”

2021eko urriaren 14an. Zein dira udal praktikarik onenak ikuspegi feminista duen herritarren zainketen kudeaketako eredu bat lortzeko? Berdintasunaren aldeko eta Emakumeenganako Indarkeriaren aurkako Euskadiko Udalerrien sareak, Berdinsareak –EUDELek eta Emakundek sustatua–, truke-tailer bat antolatu du urriaren 15erako (ostirala). Esparru horretan dauden estrategia onak trukatzeko tailerra izango da, EAEko udaletako Berdintasun eta Gizarte Zerbitzuen arloei zuzendua.

Hiru lurraldeetako udal ordezkarien arteko topaketa hori Elgoibarko Emakumeen Etxean egingo da, 10: 00etatik 13: 00etara. Tailer honen bitartez, euskal udalek, ikuspegi feminista batetik, zainketen kudeaketa-ereduak abiatu dituzten prozesuen eta estrategien inguruan aurrera egiten jarraitu nahi da, horiek lehentasun izan daitezen tokiko agendan.

Saioari ekiteko, Silvia Piris Lekuonaren, Berdintasunean eta Lankidetzan espezializatutako soziologoaren,  hitzaldia izango dugu: “Zaintzaren eskubide kolektiborantz: toki-mailatik ekiteko giltzarriak”. Piris Lekuona soziologoa da, eta Emakumeen eta Gizonen Berdintasun Eragilea izeneko master ikasketak eta Nazioarteko Lankidetzako master ikasketak ditu. Colectiva XXK plataforma feministako kide da, eta bertatik prestakuntza eta ikerketa arloetan egiten du lan, tresna analitikoak, metodologikoak eta eragiteko, jarduteko eta esku-hartze politikorako tresnak sortzeko.

Ondoren, Beasain, Amurrio eta Elgoibarko udalek beren esperientzien berri emango dute, herritarren zainketen kudeaketan ikuspegi feministarekin aurrera egiteko hainbat ekimen abian jartzeko.

• Beasain: Herrilab- Kontziliazio Erantzunkiderako Tokiko Laborategia

Ekintza-plan aitzindari bat garatzen ari da, udalerria kontziliazio erantzukiderako laborategi bihurtu nahi duena; erakundeek, tokiko elkarteek eta enpresek parte hartzen dute, Beasaingo Udalaz eta Gipuzkoako Foru Aldundiaz gainera.

-Amurrio: Zaintzaren zeharkakotasunerako lantaldea.

Alkatetzak koordinatutako sailen arteko lantaldea jarri du martxan, udal politika eta zerbitzuetan zainketen ikuspegia zeharka txertatzeko.

Kideek aztertu eta baloratu egiten dituzte Udalak zainketei beste ikuspegi bat emateko abiatzen dituen proiektuak, “bizitza erdigunean jartzearen” perspektibatik.

• Elgoibar: udalerrian zaintzaren ardatz bat egituratzea

Azken urteetan, Elgoibarko Gizarte Zerbitzuek eta Berdintasun Arloak lankidetzan dihardute ikuspegi komunitarioa duen zaintzara bideratutako ardatz bat sortzeko. Udal zainketen kudeaketaren azterketan oinarritzen da, bai eta herritarren eta zaintzaileen premien azterketan, eta komunitatearen erantzunetan ere, xede izanik erantzun komunitarioak egituratzea.

Amaitzeko, galderen txanda egongo da, eta bertaratutako udalerrien artean eztabaida sustatuko da, alor horretako ideiak truka ditzaten eta beren tokiko prozesuetan txerta ditzaten.

Berdinsarea: laborategia eta behatokia

Berdinsarea “laborategi” edo behatoki gisa dago eratuta, euskal udalerri guztietan errepikatu daitezkeen edo haientzat inspiratzaile izan daitezkeen toki-mailako esperientziak partekatzeko. Sareak hainbat tamainatako udalen arteko elkarlana eta koordinazioa errazten du, gainerako euskal erakundeekin lankidetzan.

Berdinsareak 15 urteko ibilbidea egin du 2021ean, berdintasun arloko tokiko politiken buruan, eta euskal biztanleen % 80 baino gehiago ordezkatzen ditu. Sare aitzindaria da, Berdintasunaren Europako Gutunarekin batera jaio zena, eta abangoardiako europar politikekin lerrokatuta jarraitzen du. Udalerri berdinzale, inklusibo eta libreak eta, era berean, osasungarriago eta iraunkorragoak lortzeko bidean praktika berritzaileenak dituzten eta berdintasunaren arloan eta emakumeenganako indarkeriaren aurka aurrerapausoak emateko estrategia eta ekintza komunak lantzen dituzten udalak dira sarearen buru.

Informazio gehiago: https://berdinsarea.eus/eu/sarea

Gorka Urtaran elkarteburuak esan du euskal udalerriek “Europako aitzindaritzan” egon nahi dutela “mugikortasunaren erronkari irtenbideak emateko”.

Gorka Urtaranek EUDELeko elkarte-buru  gisa eta Gasteizko alkate gisa parte hartu du Bilboko SUM Mugikortasun Jasangarriari buruzko Nazioarteko Biltzarraren amaierako saioan. Ekitaldia urriaren 6an eta 7an egin da Euskalduna Jauregian, eta 35 erakunde publiko eta pribatuk ‘Bilboko Adierazpena’ sinatu dute.

12:30ean, sinatu aurretik, itxiera-ekitaldia egin da, “Berrikuntza eta neutraltasun teknologikoa, mugikortasun jasangarriaren gakoa” izenburupean burutu den mahai-inguruaren bidez, eta biltzarreko funtsezko gaien azken laburpena izan da. Amaierako foro horretan, Gorka Urtaranekin batera, honako ordezkari hauek ere egon dira:  Alfonso Gil Bilboko mugikortasuneko zinegotzi eta Espainiako Probintzien eta Udalerrien Federazioko (FEMP) Garraio, Mugikortasun Jasangarri eta Bide Segurtasuneko Batzordeko presidentea, Emiliano Lopez Atxurra Petronorreko presidentea eta Ramón Valdivia Palma Errepideko Garraioaren Nazioarteko Elkarteko (ASTIC) Zuzendari Nagusia.

Gorka Urtarani “emisio baxuko eremuez”‘galdetu diote eta berak “etorkizunerako leiho bat” direla esan du, “planetak jasaten dituen mehatxuei erantzuna emango dien” hiri-garapen baterantz ahalik eta modu ordenatuenean joateko. Gainera, ibilgailu pribatuak “hirietan protagonismoa galtzen jarraitu behar du”, garraio publiko jasangarriaren alde egingo duen trantsizioaren barruan. “Espazio publikoa pertsonentzat izan behar da, bizitzeko eta gozatzeko gunea, ez bakarrik leku batetik bestera mugitzeko”, esan du Urtaranek.

Gainera, “Giza eskalako hiriak, trinkoak eta erabilera mistoak dituztenak” eratu behar direla esan du, joan-etorri gehienak oinez edo bizikletaz egin ahal izateko. Gorka Urtaranek jasangarritasuna defendatu du, eta horretarako “garraio publikoaren alde egin behar dugula: eraginkorra,  gaitasun handikoa, elektrikoa edo  etorkizunean hidrogekoanoa”.

EUDELeko buruak Klima Aldaketaren Legea izan du hizpide; izan ere, 50.000 biztanletik gorako 149 hiriek 2023a baino lehen emisio baxuko eremuak sortu behar dituzte.

Urtaranen hitzetan, euskal udalerriek “Europako aitzindaritzan egon nahi dute, Mugikortasunaren erronkari irtenbideak emateko”.

Irtenbide horien artean, “Garraio publikoa ibilgailu pribatua ordezkatzen joatea” aipatu du. Gorka Urtaranek adierazi duenez, garraioak “segurua” izan behar du, “haur bat zein 80 urteko pertsona bat hirian arriskurik gabe mugitu ahal izateko”.

Bilboko Adierazpena

Gaur, 35 erakunde publikok eta pribatuk Bilboko Adierazpena sinatu dute, eta konpromisoa hartu dute Garapen Jasangarrirako Helburuekin eta 2030 Agendarekin bat datozen mugikortasun-ereduak lantzeko.

Sinadura-ekitaldiak amaiera eman dio SUM Bilbao 21 nazioarteko biltzarraren bigarren edizioari, izan ere, atzotik hiri mugikortasun jasangarriaren munduko hiriburu bihurtu da.

Gaur egin da bost kontinenteetako 90 aditu baino gehiago bildu dituen topaketaren bigarren eta azken jardunaldia, hiri-mugikortasunarekin lotutako gai garrantzitsuenak eta gaurkotuenak jorratzeko, hiriek mugikortasun jasangarriagoa sendotzeko dituzten erronkak eta aukerak aztertzeko eta mundu osoko hirietako kasu arrakastatsuak ezagutarazteko.