Bilbon, 2018ko urriak 1. Imanol Landa, Getxoko alkate eta EUDELen elkarteburua, Bilboko Euskalduna Jauregian izan da gaur goizean, GSEF Bilbao 2018 Ekonomia Sozialeko foro globala delakoaren irekiera-ekitaldian; aipatutako ekimenak Iñigo Urkullu lehendakaria izan du buru. Ekitaldian, honakoek hartu dute parte: Bilboko alkate Juan Mari Aburtok, Seulgo alkate Won-soon Parkek eta Lan ministro Magdalena Valeriok; era berean, erakundeetako eta sektore pribatuko nahiz Hirugarren sektoreko hainbat ordezkarik eta ekonomia sozialeko hainbat eragilek hartu dute parte. Hurrengo hiru egunetan, urriaren 1etik 3ra, Bilbo munduko erdigunea izango da, ekonomia sozialaren etorkizunaren gaineko eztabaidaren esparruan, baita tokiko gobernuek nahiz gainerako administrazio publikoek garapen iraunkorrerako bidean duten zereginaren inguruko eztabaidaren alorrean ere.

Hasiera-ekitaldiaren ostean, alkateen podium bat egin da, eta bertan munduko hainbat tokitako hirurogei agintari goren baino gehiago bildu dira. Guztiak GSEF 2018 ekimenerako etorri dira Bilbora egun hauetan.

Imanol Landak, EUDELen elkarteburuak, balioetsi egin du Ekonomia Sozialaren munduko foro garrantzitsu hau Euskadin antolatzeak dakarren aukera; izan ere, interes handikoa da Euskadiko udalerrietako alkateentzat:

“Udal liderrek udalerrien etorkizuna bermatu behar dugu. Oinarrizko eta lehenengo urratsa guztiontzako anistazunean eta berdintasunean inklusioarako eta bizikidetzarako guneak sortzea da, ekonomia eredu berriak gizarte eta elkartasun ildotik jorratuz.

Udal politiketan  Gizarte Ekonomiaren balioak  eta Gobernantza publiko-pribatu-soziala integratu behar ditugu, gure udalerri eta herritarrentzako garapen adimentsu, inklusibo eta iraunkorra lortzeko.”

GSEF BILBAO 2018

80 herrialdetako 1.400 pertsona baino gehiago etorriko dira “Gizarte-ekonomia eta hiriak. Tokiko garapen inklusiborako eta iraunkorrerako balioak eta lehiakortasuna” izenburua duen GSEF BILBAO 2018ra, eta bertan bilduko dira mundu osoko hiri handietako tokiko agintariak, administrazio zein erakunde publikoetako ordezkaritzak, gizarte-ekonomian adituak diren pertsonak eta hirugarren sektorea delakoaren barruan dauden erakundetako ordezkariak. Nazioarteko foroa aukera paregabea izango da ikuspegiak eta esperientziak partekatzeko eta pertsonak helburu dituen berdintasunezko gizarte inklusibo baterantz aurrera egiteko, kalitate oneko enplegua sortuz eta bidezko hazkundearen zein garapen jasangarriaren bitartez.

GSEF Bilbao 2018k hiru egunetan garatuko du egitaraua, eta hiru sektoreetako erreferente garrantzitsuak bilduko dira bertan. Besteak beste, kargu publiko hauek izango dira bertan: Juan Mari Aburto, Bilboko alkatea; Iñigo Urkullu, lehendakaria; Won Soon Park, Seuleko alkatea; Gerardo Pisarello, Bartzelonako alkateordea; Emilia Saiz, CGLUko idazkari nagusia (Hiri eta Tokiko Gobernu Batuak).

Programan hainbat gai jorratuko dira, hala nola gizarte-ekonomia sustatzea, gizarte-ekonomia hirien aroan, kontinenteen arteko hurbilketa, kooperazioko hiria eta garapen jasangarri eta inklusiboa gizarte-ekonomia oinarri hartuta. Bestalde, askotariko tailerrak egingo dira, non honako hauek landuko diren, besteak beste: gizarte-ekonomiako eragileen eta tokiko gobernuen arteko lankidetza-estrategia; hezkuntza, gazteak eta teknologia; Mondragon esperientzia; gizarte-ekonomia politika publikoetan; edo enpresa-eraldaketa gizarte-ekonomiaren bitartez.

GSEF Bilbao 2018 urriaren 3an amaituko da, eta amaitzeko ekitaldian Azken Adierazpena irakurriko da eta GSEF 2020 ekitaldiaren anfitrioia zein den iragarriko da.

INFORMAZIO GEHIAGO: www.gsef2018.org  // www.bilbao.eus

• Helburua da erkidegoko udalerri handietan modu esanguratsuan murriztea –gutxienez %20– kalean lo egiten duen pertsona-kopurua
• Gaur egun, euskal erakundeek eta hirugarren gizarte-sektoreak 47 milioi euro bideratzen dituzte urtean etxegabeen arretarako
• Erakunde sinatzaileek 12 hileko epea dute beren plana diseinatzeko, jarduketa zehatzekin
• Estrategiak zazpi helburu orokor ditu, eta 50 jarraibide zehatz proposatzen ditu; horiek bederatzi ardatzen inguruan taldekatzen dira

Vitoria-Gasteiz, 2018/04/16

Eusko Jaurlaritzak, Enplegu eta Gizarte Politiketako Sailaren, Osasun Sailaren eta Ingurumen, Lurralde Plangintza eta Etxebizitza Sailaren bidez, Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako foru-aldundiek, EUDELek eta Bilboko, Vitoria-Gasteizko, Donostia-San Sebastiango, Barakaldoko, Getxoko, Portugaleteko, Irungo, Santurtziko eta Laudioko udalek, gaur, erakunde arteko akordioa sinatu dute, 2018-2021rako Etxegabeentzako Euskal Estrategia garatzeko. Horren bidez, nabarmen murriztuko da –gutxienez % 20– kalean, Euskadiko udalerri handietan, lo egiten duen pertsona-kopuruak, 2020rako. Horretarako, pertsona horiei laguntza emateko politika integralak garatuko dira.

Imanol Landa Getxoko Alkatea eta EUDELeko presidenteak, Juan Mari Aburto Bilboko alkateak, Gorka Urtaran Gasteizko alkateak, Amaia del Campo Barakaldoko alkateak, Natxo Urkixo Laudioko alkateak, Mikel Torres Portugaleteko alkateak eta Aintzane Urkijo Santurtziko alkateak; Aitziber San Roman Donostiako zinegotziak, Sergio Corchón Irungo zinegotziak; Beatriz Artolazabal Enpleguko eta Gizarte Politiketako sailburuak, Iñaki Arriola Ingurumen, Lurralde Plangintza eta Etxebizitzako sailburuak eta Jon Darpón Osasun Sailburuak; Teresa Laespada, Bizkaiko Enplegua, Gizarte Inklusioa eta Berdintasuna Sustatzeko Saileko foru-diputatuak, Maite Peña Gipuzkoako Gizarte Politiketako foru-diputatuak, eta Miren Saratxaga Arabako Aldundiko Gizarte Zerbitzuen Zuzendariak; akordioa sinatu dute, gaur goizean, Eusko Jaurlaritzak Vitoria-Gasteizen duen egoitzan.

Estrategia horretarako, aurretik Euskadiko etxegabeen ezaugarriak eta beharrak aztertu dira, euskal erkidegoan ezarritako arreta-sistemaren indarguneak eta ahuluneak, eta, halaber, inguruneko herrialdeetan bizitegi-bazterketaren aurrean esku hartzeko ereduak hartu dira kontuan.

Dokumentu honi atxikitzea borondatezkoa eta loteslea da. Orientatzailea da dokumentua; izan ere, tartean diren erakundeen jarduketa zentzu jakin batean orientatzeko prestatu da. Gida gisa antolatu nahi da, aurretik adostutako printzipio, helburu eta jarraibide batzuekin; horiek, aurrerantzean, erakundeek adostuko dituzte, jarduketa zehatzetan.

Kalitateko baliabideak

Beatriz Artolazabal sailburuak zera azaldu du: “ez gara hutsetik hasiko; izan ere, hirugarren euskal gizarte-sektoreko erakunde eta entitateok esperientzia dugu, gure erkidegoan handia baita etxegabeentzako arreta emateko sareko baliabideen hornidura. Estatuan buru gara, ostatu-plazak betetzeari dagokionez”.

Euskadik, guztira, 47,5 milioi euro bideratzen ditu urtean etxegabeei arreta ematera; horietatik, 40,2 milioi diru-kutxa publikoetatik. “Ez gara autokonplazienteak, eta, estrategia hau antolatzeko, gure eredua aztertu dugu eta, horretarako, ahulune nagusiak eta hobekuntza-eremuak nabarmendu ditugu. Funtsean gizarte-zerbitzuetan oinarritzen den eredua dugu. Prebentzio-arloko esku-hartzeen garapen urria dugu”, esan du Artolazabalek.

“Inguruneko herrialdeetan bizitoki-bazterketaren aurrean esku hartzeko ereduak eta Euskadiko etxegabeen ezaugarri eta beharrak eta gure erkidegoan ezarritako arreta-sistemaren indarguneak eta ahuluneak aztertu ondoren, Bizitegi Bazterketa Larria Prebenitzeko eta Murrizteko Euskal Estrategia zehaztu dugu”, esan du sailburuak.

“Etxegabeak, gaua eta eguna hirietako kaleetan ematen dutenak, bizitegi-bazterketaren modurik agerikoenen eta gordinenen erakusle direlako” ideia partekatzen dute erakundeek eta, ondorioz, estrategia prestatzeko aurretiko lana bateratu dute eta, horretarako, Euskadiko etxegabetasunari buruzko diagnostikoa izan dute.

Ondorio nagusietako bat izan da “oraindik egozten zaien irudi estereotipatua gorabehera, etxegabeak ez direla talde homogeneoa, ez dituztela ezaugarri egonkorrak denboran”. Etxegabetasuna lau kausa-multzo handien arteko elkarreragin dinamikoaren ondorioz sortutako prozesua da –egiturazkoak, instituzionalak, erlazionalak eta pertsonalak–, eta horiek, normalean, aldi berean edo elkarren artean konbinatuta ageri dira.

Estrategia

Euskadi ez da hutsetik hasi; izan ere, esperientzia handia du pertsona horien babeserako ekintzetan, erakunde publikoen inplikazioari esker, bai eta hirugarren euskal gizarte-sektoreko erakundeei esker ere. Horrela, Estatuan, ostatu-plazak betetzeari dagokionez, buru da autonomia-erkidegoen artean; guztira, 47 milioi euro bideratzen ditu urtean, etxegabeei arreta ematera.

Estrategia berri horren bidez, urrats berriak emango dira. Erakunde sinatzaile bakoitzak 12 hileko epea du bere plana diseinatzeko, Estrategian adostutako jarraibideak gauzatzeko jarduketa zehatzekin.

Jarduketa horiek berriak edo beste batzuen jarraipenak izan daitezke, eta tartean den erakunde bakoitzak banaka edo erakunde baten edo gehiagoren arteko lankidetza-akordioen bidez egin daitezke; horrela, besteak beste, osasuneko, enpleguko, etxebizitzako edo diru-sarreren bermerako arloen arteko lankidetzan oinarrituta garatu daitezke jarduketak.

Estrategia honen helburu orokorrak honako hauek dira:

• Etxegabetasuna prebenitzeko politikak sendotzea.
• Euskadin etxegabeentzako egungo arreta-eredua berrorientatzea, pertsona oinarri duen eta etxebizitzara orientatzen den arreta-eredua sortzeko.
• EAEko Gizarte Zerbitzuen Maparen zabalkundearekin amaitzea eta, horretarako, lurraldeetan baliabideen banaketa egokia egiten dela bermatzea, eta, bereziki, gizarte-bazterketarako egoeran edo arriskuan dauden pertsonentzako lehen mailako arretarako gizarte-zerbitzuak sendotzea, gizarte- eta hezkuntza-arloko eta arlo psikosozialeko kasuak eta esku-hartzeak kudeatzeko eginkizunei dagokienez eta ostatu-zerbitzuei eta goizeko eta gaueko harrera-zerbitzuei dagokienez.
• Etxegabeek, osasun-eremuan, diru-sarrerak bermatzeko eremuan eta lan-aktibazioaren eremuan dituzten eskubideetara jotzen dutela bermatzea, bizitokia edozein dutela ere.
• Premia bereziak dituzten etxegabeei ematen zaien arreta hobetzea eta, zehazki, bizitegi-bazterketa larrian dauden emakumeei ematen zaiena.
• Etxegabeen problematikaren inguruko ezagutza koordinatzeko, ebaluatzeko eta kudeatzeko gailuak hobetzea.
• Fenomeno horren gizarte-pertzepzioan eragitea, eragile komunitarioen inplikazioa sendotzea egoera horiei heltzeko eta pertsona horiek jasan ohi dituzten biktimizazio-egoerak prebenitzea.

Estrategiak 50 jarduketa zehatz proposatzen ditu, eta horiek honako bederatzi ekintza-ardatz nagusi hauen inguruan antolatzen dira:

1. Bizitegi-bazterketa larriko egoerak prebenitzea.
2. Etxebizitzan oinarritzen den ikuspegia garatzea.
3. Gizarte-zerbitzuen eremuan gizarte-bazterketa larriko egoeran dauden pertsonetara orientatutako baliabide eta programak hobetzea.
4. Bizitegi-bazterketa prebenitzeko eta horri heltzeko politiketan genero-ikuspegia sendotzea.
5. Etxegabeek herritarren eskubideetara jotzen dutela bermatzea eta, horretarako, beren administrazio-egoera erregularizatzea.
6. Hobekuntza sektorialak osasunean, diru-sarreren bermean eta enplegura jotzean.
7. Etxegabeek aisiara, hezkuntzara, gizarte- eta politika-partaidetzara jotzeko bide ematea.
8. Erkidegoak bizitegi-bazterketako egoerak prebenitzeko eta horiei heltzeko sentsibilizazioaren eta inplikazioaren eremuan hobekuntzak egitea.
9. Ezagutza koordinatzeko, haren segimendua egiteko, hura ebaluatzeko eta kudeatzeko neurriak hartzea.

Estrategia 2017ko urriaren 11n onetsi zen, eta, gaur, erakundeek hari atxikitzeko akordioa sinatu ondoren, harekiko lotura ezarri da eta, aurrerantzean, Eusko Jaurlaritzako sail bakoitzari, aldundiei eta udalei dagozkien jarduketak ezartzen hasiko da.

Lurraldeko sentsibilitate politiko desberdinek osatutako EUDELen Lurralde Batzordeak dagokion formula erabaki du, hala erabakitzen duten Arabako udalek Etxez Etxeko Laguntza Zerbitzua (EELZ) Foru Aldundiari eskuordetzeko aukera izan dezaten eta kudeaketa-agindua haren esku utz dezaten, betiere, udal autonomia kontuan izanda.

• Xede horretarako, EUDELek ereduzko 4 agiri jarriko ditu udalen esku, prozesua egituratzeko beharrezkoak diren tresna juridikoekin: Eskuordetze eta kudeaketa-aginduaren hitzarmena, Udal araudia, EELZ eskuratzeko Baremoa eta Zerga ordenantza.
• Erabiltzaileei zerbitzura (EELZ) iristeko eskubide subjektiboa bermatzea da azken helburua, modu homogeneoan, bizi diren udalerriaren araberakoa izan gabe, eta zerbitzuaren egungo kalitatezko eta hurbileko arretako estandarrak mantenduz.

Vitoria-Gasteiz, 2018ko martxoaren 9a. Arabako Lurralde Batzordeko alkateek (EUDEL), lurraldeko sentsibilitate desberdinen ordezkari diren aldetik, borondate politikoa adierazi dute, hala nahi duten Arabako udal guztiei, udal autonomian oinarrituta, Etxez Etxeko Laguntza Zerbitzua (EEZL) Foru Aldundiaren esku uzteko eta kudeaketa agintzeko aukera ematen duen formula eskaintzeko. Lurraldeko 20.000 biztanletik beherako udalerri guztiek egin ahal izango dute bat erabakiarekin, Vitoria-Gasteizek izan ezik.

Udaletan prozesua azkar eta zuzenbidearekin bat etorriz egituratu dadin, EUDELek ereduzko 4 agiri jarriko ditu euren esku, beharrezko tresna juridikoekin: Eskumenak eskuordetzeko eta kudeaketa agintzeko hitzarmena, Udal araudia, Zerbitzua eskuratzeko Baremoa eta EELZren prezio publikoa arautzen duen zerga ordenantza

Etxez Etxeko Laguntza Zerbitzua udalen eskumeneko zerbitzua da 1996. urtetik, baina Arabaren lurralde osaera berezia eta haren udalerrien dimentsioa kontuan hartuta, Foru Aldundiaren bidez eskaini izan da zerbitzua, martxan jarri zenetik bertatik. Udal autonomiatik abiatuta eskuordetzearen bidea aukeratzen bada, udalen eta Foru Aldundiko Gizarte Zerbitzuen Sailaren artean lortutako akordioak bi helburu izango ditu:zerbitzuen kalitate gorena orain arte bezala mantentzea, eta, aldi berean, hura etengabe hobetzen jarraitzea, eraginkortasun eta efizientziazko irizpideen bidez, betiko moduan pertsonekiko arreta hurbilagoa eskaintzearen aldeko apustua eginez, hori baita politika publiko guztien azken helburua.

Intentsitate handiko lan nekezaren ostean lortu dugu akordio hau, hala maila politiko instituzionalean —tokiko erakundeen eta foru instituzioaren artean beharrezko adostasuna eraiki eta elkarlana artikulatzeko— nola —eta batez ere— maila teknikoan, indarrean den araudi berriaren arabera tokiko interesei modu egoki eta zorrotzenean erantzungo dien formula juridiko egokiena topatzeko. Hori guztia, eta, batez ere, Arabako herritarren eskubide subjektiboa bermatzeko, zeina Gizarte Zerbitzuen Lege berrian eta Gizarte Zerbitzuen Zerrendaren Dekretuan (2016ko abenduaren 26ik aurrera egin da eraginkor) aitortua dagoen.

Informazio gehiago prentsa oharrean